In het kort
- Na maximaal 4,5 uur rijden volgt 45 minuten pauze (mag als 15 + 30 minuten).
- Maximaal 9 uur rijden per dag, twee keer per week 10 uur.
- Minimaal 11 uur dagelijkse rust, drie keer per week verkort tot 9 uur.
- Maximaal 56 uur per week en 90 uur per twee opeenvolgende weken.
- Met dubbele bemanning moet elke chauffeur binnen 30 uur 9 uur rust hebben.
Hoe snel kan een vrachtwagen in Milaan of Istanbul zijn? Het antwoord wordt niet bepaald door de snelheid van de wagen, maar door de rij- en rusttijden van de chauffeur. Die zijn Europees vastgelegd in Verordening (EG) nr. 561/2006 en in Nederland opgenomen in het Arbeidstijdenbesluit vervoer. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controleert erop. Wie een transport plant, moet ze kennen.
De regels in één tabel
| Regel | Norm | Toelichting |
|---|---|---|
| Ononderbroken rijden | max. 4,5 uur | Daarna een onderbreking |
| Onderbreking | 45 minuten | Mag als 15 min + 30 min, in die volgorde |
| Dagelijkse rijtijd | max. 9 uur | 2x per week max. 10 uur |
| Wekelijkse rijtijd | max. 56 uur | Binnen de 90-uursgrens |
| Twee opeenvolgende weken | max. 90 uur | Week 1+2, week 2+3, enzovoort |
| Dagelijkse rust | min. 11 uur | 3x tussen twee weekrusten verkort tot 9 uur |
| Gesplitste dagrust | 3 uur + 9 uur | Eerst 3, dan 9; andersom mag niet |
| Wekelijkse rust | 45 uur | Verkort 24 uur, met compensatie |
| Dubbele bemanning | 9 uur rust binnen 30 uur | Per chauffeur |
Bronnen: Verordening 561/2006 en de uitleg van de Rijksoverheid.
Rijtijd en pauzes
Een chauffeur mag maximaal 4,5 uur achter elkaar rijden. Daarna volgt een onderbreking van 45 minuten. Die mag je splitsen: eerst minimaal 15 minuten, later minimaal 30 minuten, zolang dat binnen de 4,5 uur rijtijd valt.
Per dag is 9 uur rijden toegestaan. Twee keer per week mag dat 10 uur zijn. Per week is de grens 56 uur, en over twee opeenvolgende weken samen 90 uur. Wie in week 1 de volle 56 uur rijdt, heeft in week 2 dus nog 34 uur.
Naast de rijtijden gelden ook regels voor arbeidstijd. Volgens de Rijksoverheid heeft een chauffeur die 6 tot 9 uur werkt minimaal 30 minuten pauze nodig, bij meer dan 9 uur minimaal 45 minuten, en mag niemand langer dan 6 uur achter elkaar werken zonder pauze.
Dagelijkse en wekelijkse rust
De dagelijkse rust is minimaal 11 uur aaneengesloten. Drie keer tussen twee weekrusten mag die worden verkort tot 9 uur, zonder compensatie. Je mag de dagrust ook splitsen in twee delen: eerst minimaal 3 uur, daarna minimaal 9 uur. De nieuwe dagrust moet binnen 24 uur na het einde van de vorige rustperiode zijn afgerond.
De normale weekrust is 45 uur. Buiten Nederland mag die in internationaal vervoer twee keer in twee weken worden verkort tot 24 uur, met compensatie later. In elke periode van vier weken moeten minstens twee normale weekrusten zitten. Een normale of verlengde weekrust mag niet in de cabine. Daarnaast moet de werkgever het werk zo organiseren dat de chauffeur minimaal eens in de 4 weken naar huis of naar de vestiging kan terugkeren.
Dubbele bemanning
Met twee chauffeurs kan een wagen veel langer doorrijden. Er hoeft dan niet elke 4,5 uur 45 minuten te worden stilgestaan; de chauffeurs wisselen. De chauffeur die pauze heeft, mag de rijdende chauffeur niet assisteren, bijvoorbeeld door de navigatie te bedienen. Elke chauffeur moet binnen een periode van 30 uur minimaal 9 uur rust hebben.
Voor lange ritten zoals naar Turkije maakt dat een groot verschil. Onze ritplanner rekent bij dubbele bemanning met maximaal 20 uur rijden per cyclus van 30 uur, gevolgd door 9 uur rust.
De tachograaf
Rijtijden worden geregistreerd met de tachograaf, waarvoor Verordening (EU) nr. 165/2014 de regels geeft. De chauffeur gebruikt een persoonlijke bestuurderskaart; bij dubbele bemanning wisselen de kaarten bij elke chauffeurswissel. Een handvol voertuigen is vrijgesteld, zoals lesauto’s en geldtransportvoertuigen. Bij controles leest de ILT of politie de gegevens uit en kijkt of de rij- en rusttijden kloppen.
Praktijkvoorbeeld: Amsterdam naar Milaan
Voorbeeld: een complete lading gaat van Westpoort naar Milaan, ongeveer 1.092 km. Onze ritplanner rekent op lange afstand met gemiddeld 72 km/u inclusief verkeer.
| Solo | Dubbele bemanning | |
|---|---|---|
| Netto rijtijd | ongeveer 15,2 uur | ongeveer 15,2 uur |
| Pauzes en rust | 45 min pauzes en 1 dagrust van 11 uur | alleen chauffeurswissels |
| Totale doorlooptijd incl. laden en lossen | ongeveer 29 uur | ongeveer 17 uur |
Met één chauffeur vertrekt de wagen bijvoorbeeld ’s ochtends, rijdt 9 uur, rust 11 uur en komt de volgende dag in de middag aan. Met twee chauffeurs kan dezelfde lading dezelfde dag laat of in de nacht op de plek zijn. Rijverboden onderweg, zoals de zondagsrijverboden in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, kunnen de planning verder beïnvloeden. Reken je eigen route door in de ritplanner.
Waarom dit belangrijk is voor jou als verlader
Rij- en rusttijden zijn niet onderhandelbaar. Een vervoerder die je “morgenochtend in Wenen” belooft voor een lading die vanavond pas laat geladen wordt, moet dat kunnen onderbouwen. Plan realistische laad- en losvensters en vraag bij spoed naar de mogelijkheid van dubbele bemanning. Lees meer over internationaal transport en spoedtransport, of vraag een offerte aan. Ben je chauffeur? Lees dan ook over Code 95 en bekijk onze vacatures.